Магистратура имтиҳонларида шаффофликни таъминлаш таклифлари
Ё чикка, ё пукка
Юқоридаги постни 2018 йили 1 июнь куни ёзган эканман. Орадан салкам 1 йил вақт ўтди. Лекин магистратура бўйича бирор янгилик эшитмадик. Магистратуранинг кириш имтиҳонларини адолатли тизимга ўтказиш учун ҳеч нарса қилинмади. Ҳеч нарса! Қилишган бўлса, сир сақлашяпти чоғи, биз эшитмадик.
Ҳукуматнинг барча саъй-ҳаракатлар фақат бакалавр кириш имтиҳонлари учун бўлмоқда ва айни пайтда магистратура яна сояда қолиб кетаётгандек, чамамда (ўтган йили «Соядаги магистратура» номли мақолам ҳам эълон қилинганди)
Тан олиш керак, 1 август имтиҳонларида деярли максимал шаффофликка эришилди, жорий йилда назорат ўтган йилгидан ҳам янада кучлироқ бўлиши аниқ.
Бунинг натижасида эса бункерга ўхшаган қинғир усулларга ҳеч қандай “нон” қолмаяпти. Бу миллионлаб долларлар устига қуриладиган коррупцион тизим белига болта урилганидан далолат. Кўпчилик “клан”ларнинг бели синиб кетди, кўпчилиги чалажон бўлиб юрибди. Йўғон чўзилиб, ингичка узиладиган пайт, хуллас.
Бундай коррупцион тизимлар фақат “кўча” бизнеси эмасди. Улар орасида айрим расмийлар, ОТМ ректору проректорлари, декану ўқитувчилари шерик бўлганини ҳам яхши биламиз. Қанчаси қўлга тушди, қанчаси эса...
Хуллас, бу билан нима демоқчиман. Ҳозирги вазиятда магистратура имтиҳонларини катта далада ёлғиз, ҳимоясиз қолиб кетган қўзичоққа ўхшатяпман. Атрофи тўла, бўрилару қашқирлар. Боз устига улар оч наҳор, кўзига қон тўлиб юрибди, анчадан буён овқат емаган.
Шу сабабли, ҳурматли мутасаддилар, Ўзбекистон илм-фанининг асоси бўлган магистратура босқичи ҳам эсингиздан чиқиб қолмасин. Аслида у ердаги шаффофликни таъминлаш жуда унақа қийин эмас. Бакалаврга қараганда талабгорлар аааанча кам.
Хоҳласангиз, магистратура имтиҳони учун энг оддий 2 та усулни айтаман.
1) Барча имтиҳонлар (хоҳ ёзма, хоҳ оғзаки) овозли видеокамераларга ёзиб олинсин. Ҳозир ҳам айрим ОТМлар видеога ёзиб оляпти, лекин у видеоларни ҳеч ким кўрмаяптику? Бундан кимга нима фойда?
ТАКЛИФИМ: Ана шу ёзиб олинган овозли видеолавҳалар тўлиқ ҳажмда интернетга (агар сервер муаммо дейилса, ана Youtube теппа-текин) жойлансин. Ҳар бир ОТМ Youtube ёки бошқа видеохостингда канал очсинда, имтиҳонларнинг ҳар бирини гуруҳ ва йўналишларга қараб, юкласин.
2) Биламизки, магистратура имтиҳонлари бакалавриатдан фарқли ўлароқ тест эмас, асосан ёзма имтиҳонларга таянган. Магисратурадаги энг кенг тарқалган қинғирлик ҳам айнан шунда, яъни “ўқишга кириши олдиндан белгиланган” талабалар имтиҳонлардан кейин алоҳида чақирилиб, ёзма ишни жавоблари билан қайта кўчириб беришади.
ТАКЛИФИМ: магистратура учун ёзма имтиҳон ўтгандан кейин, яқин 2 соат ичида барча абитуриентларнинг ёзма жавоблари сканер қилиниб, интернетга (алмаштириб қўйиб имкони йўқ ҳолатда) жойлансин. “Вой, бўўў, шунча варақни сканер қилиш осонми” дейишга шошилманг. Ҳозир замон ривожланиб кетган, 1 дақиқада 80 варақни автоматик сканер қиладиган қурилмалар бор. 2 киши бемалол 1 соатда минг нафар абитуриентнинг жавоб варақаларини сканерлай олади.
Юқоридаги иккала усул ҳам жамоатчилик назорати учун қўл келади, ёрдам беради. Хуллас калом, ошинг ҳалол бўлса – кўчада ич! Аслида бунақа усуллардан фақатгина бир қинғирлиги бор ректорларгина қўрқади. Ҳалол ва виждонли ректорлар бунақа шаффофликни фақат ва фақат қучоқ очиб кутиб олади ҳамда тўлиқ қўллаб-қувватлайди.
Албатта юқоридаги 2та усул, энг оддий ва соддалари холос. Магистратурада адолатни таъминлаш учун бундан бошқа механизмлар ҳам кўп. Чунки қинғирликларнинг кўз кўриб, қулоқ эшитмаганлари бисёр. Лекин бошланишига ҳеч бўлмаса шуни қилиб турайликчи, қолгани бир гап бўлар.
Кўрамиз, бу йилги магистратура қабули қандай бўларкин. Чикками ёки пукка? Бунисини вақт кўрсатади.
Каналга уланиш: 👇
https://t.me/joinchat/AAAAAEe1KDC7Hm03UPVooQ